Ceza muhakemesinin en önemli amacı maddi gerçeğe ulaşmaktır. Modern hukuk devletlerinde, ne pahasına olursa olsun maddi gerçeğe ulaşmak yerine insan haklarına ve evrensel hukuk kaidelerine bağlı olarak deliller toplanmalıdır. Hukuk devleti ilkesi gereği, kolluk görevlilerinin yaptıkları her işlemde hukuka uygun davranmaları gerekmektedir. Yeterince vurgulanmasa da kolluğun görevlerinden birisi de insan haklarını korumaktır. Kolluk görevlilerinin vazifelerini yerine getirirken, insan hakları ihlali sonucunu doğuran uygulamalarının cezai yaptırımla karşılaşması da önem taşımaktadır.
Çalışmamızda; adli ve önleyici kolluk tedbirleri içerisinde en çok başvurulan koruma tedbirlerinden biri olan arama tedbirinin öncelikle nasıl uygulanması gerektiği anlatılmış daha sonra adli arama ve önleme araması tedbirlerinin uygulanması sırasında yaşanan hukuka aykırılıklar ve bu hukuka aykırılıkların oluşmasına sebebiyet verebilecek kamu görevlileri ayrıntılı olarak ele alınmıştır. Hem ceza muhakemesi hukuku hem de temel hak ve özgürlüklerin korunması açısından, yaşanan hukuka aykırılıklara sebebiyet veren kamu görevlileri hakkında soruşturma yapılmasının önemi ve suçtan zarar görenlerin mağduriyetlerinin giderilebilmesi amacıyla başvurulabilecek olan "haksız arama suçu" ayrıntılı olarak ele alınmıştır.
